Skip to main content

ତ୍ରିରଙ୍ଗା – ମୋର ଆତ୍ମାର ସ୍ପନ୍ଦନ


ତ୍ରିରଙ୍ଗା – ମୋର ଆତ୍ମାର ସ୍ପନ୍ଦନ 


ସୁର୍ଯ୍ୟର ରୋଷଣୀରେ ତୁମେ 
ଯେତେବେଳେ ଫୁଲୁଥାଅ,
ଆକାଶର ପବନରେ ଗର୍ବରେ ଝୁଲୁଥାଅ
ମୋର ମନରେ ଜାଗିଉଠେ ଅନେକ ସ୍ମୃତି,
ଏକାଧାରେ ଗର୍ବ, ପ୍ରେମ ଓ ତ୍ୟାଗର କଥା
ମୋର ଚକ୍ଷୁରେ ଆସେ ଏକ ଦୀପ୍ତ ଦୃଶ୍ୟ,
ମୋର ମନରେ ଭାସି ଉଠେ ଦେଶପ୍ରେମର ଇତିହାସ ।

କେଶରୀ ରଙ୍ଗରେ ମୁଁ ଦେଖିଥାଏ
ସେଇ ନିର୍ଭିକ ସାହସୀଙ୍କ ମୁହଁ,
ଯେଉଁମାନେ ହସିହସି ଜୀବନ ଦେଇଥିଲେ
ଦେଶର ପ୍ରତି ପ୍ରେମରେ ମୋହିତ ହୋଇ,
ତାଙ୍କର ରକ୍ତର ଗନ୍ଧ ଆଜିଯାଏ
ପବନରେ ମିଶି ତୁମକୁ କରିଛି ପବିତ୍ର
କେଶରୀରେ ଲୁଚିଛି ସେଇ ଅଗ୍ନିଶିଖା,
ଯାହା ସାହସୀ ସେନାଙ୍କୁ କରୁଛି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିମୟ।
ସେହି ରଙ୍ଗରେ ମୁଁ ଅନୁଭବ କରିଛି 
ତ୍ୟାଗ, ସାହସ ଓ ସ୍ୱାଭିମାନର ଗାଥା,
ଏହି ରଙ୍ଗ କହେ ...
“ଭାରତ କେବେ ହାରିନାହିଁ କି ହାରିବ ନାହିଁ”।

ଶ୍ୱେତରେ ମୁଁ ଦେଖେ
ମା’ର କୋଳ, ଯେଉଁଥିରେ ଅଛି
ଶାନ୍ତିର ସ୍ପର୍ଶ, ସତ୍ୟର ପଣ,ମନର ପବିତ୍ରତା 
ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ଅହିଂସାର ସେଇ ଦୀପ ଓ ସତ୍ୟର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି,
ଯାହା ଅନ୍ଧକାରରେ ଭରିଦିଏ ଦିବାଲୋକ ।
ଏହି ଧଳା ଆଲୋକରେ
ମୁଁ ଶିଖେ – ଶକ୍ତି ଓ ଶାନ୍ତିର ସନ୍ଧି।

ହରିତରେ ମୁଁ ଅନୁଭବ କରେ
ମୋର ମାଟିର ଘ୍ରାଣ,
ଧାନର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱପ୍ନ,
ବର୍ଷା ପରେ ଧରିତ୍ରୀର ସବୁଜ ହସ,
ସମୃଦ୍ଧି, କୃଷି ଓ ପ୍ରକୃତିର ଆଲିଙ୍ଗନ,
ସବୁଜ କ୍ଷେତ, ପୁଷ୍ପଶୈଳ
ସେଇ ଶୋଭାକୁ ତୁମେ ଦେଉଥାଅ ଅମର ସ୍ମରଣ।
ଏହି ରଙ୍ଗ କହେ..
“ତୁମର ଶିରାରେ ଭରି ରହିଛି ଏହି ମାଟିର ରସ।”

ମଝିରେ ଘୁରୁଥିବା ନୀଳ ଅଶୋକଚକ୍ର ଅଟେ
ସତତ ପ୍ରଗତି, ଶ୍ରମ ଓ ନ୍ୟାୟର ପ୍ରତୀକ
ମୋତେ ବୁଝାଏ...
“ବିଶ୍ରାମ ନୁହେଁ,ଆଗକୁ ଚାଲିବା, ଆଗକୁ ବଢିବା ସଦା ଶ୍ରେୟସ୍କର,
ଜୀବନ ହେଉଛି ଚଳନ,ବିକାଶ,ନ୍ୟାୟ ଓ କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ସ୍ପନ୍ଦନ।”

ଯେତେବେଳେ ସେନା ସୀମାନ୍ତରେ ରକ୍ତ ଝରାଏ,
ତ୍ରିରଙ୍ଗାକୁ ଉଚ୍ଚରେ ଫଡଫଡାଏ,
ସେଇ ବଳିଦାନରେ ତୁମେ ଥାଅ ଦୀପ୍ତିମନ୍ତ,
ତୁମେ ହେଉଛ ଦେଶର ଆତ୍ମା ଓ ଆମର ପରିଚୟ।
ହେ ତ୍ରିରଙ୍ଗା, ମୋର ପ୍ରାଣ, ମୋର ଗର୍ବ,
ତୁମେ ହିଁ ମୋର ସମସ୍ତ ସ୍ୱପ୍ନ,
ତୁମେ ଅଛ ମୋର ନୟନର ଜଳବିନ୍ଦୁରେ,
ମୋର ହୃଦୟର ଧଡ଼କନରେ,
ମୋର ପ୍ରାଣର ପ୍ରତିଟି ଶ୍ୱାସରେ
ଜୀବନର ଶେଷ ଶ୍ୱାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ପ୍ରଣ –
“ତୁମ ପାଇଁ ହେବ ସର୍ବସ୍ୱ ଅର୍ପଣ।”
ତୁମେ ହିଁ ହେଉଛ ...
ମୋର ମା’ର କୋଳ, ପିତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷା,
ଏବଂ ଆଗାମୀ ପିଢ଼ିର ସ୍ୱପ୍ନ,ସ୍ବର୍ଣ୍ଣାଭ ଭବିଷ୍ୟତ।


ମିନାକ୍ଷୀ ଦ୍ବିବେଦୀ 
୭୯୭୮୦୮୨୮୩୪

Comments

Popular posts from this blog

ଅଳସୁଆ ଦୁଃଖ ପାଏ (ଶିଶୁ କବିତା )✓

ଅଳସୁଆ ଦୁଃଖ ପାଏ ସମୟ ହାତରେ ଘଣ୍ଟି, ଟିକ୍–ଟିକ୍ କରି କୁହେ  “ଉଠ, ଚାଲ, ସୃଷ୍ଟି କର।” କିନ୍ତୁ ଅଳସୁଆ ଶୋଇ ରହେ, ଚାଦରକୁ ଭାବେ ସ୍ଵପ୍ନର ରାଜ୍ୟ, କାରଣ ସେ ପ୍ରକୃତିର ନିୟମରୁ ବିପରୀତ କରିଥାଏ। ପ୍ରକୃତି କେବେ ଅଳସୁଆ ନୁହେଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିତ୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ, ନଦୀ ସଦା ବହେ, ଗଛ ସଦା ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ପକ୍ଷୀ ସଦା ପରିଶ୍ରମରେ ନୀଡ଼ ଗଢ଼େ।  ଯେପରି ବୀଜ ମାଟିରେ ପଡ଼ି ଶ୍ରମର ସ୍ନେହ ପାଇଲେ ଗଛରେ ପରିଣତ ହୁଏ, ତେଣୁ ମଣିଷର ଭାଗ୍ୟ କେବଳ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସ୍ଫୁଟିତ। କାର୍ଯ୍ୟହୀନ ବୀଜ ଶୁଖିଯାଏ, ଜୀବନର କାଳୀନୀ କୌଣସି ଫଳ ଦିଏନାହିଁ। ଜୀବନ ହେଉଛି ଏକ ପ୍ରବାହମାନ ନଦୀ, ଯେଉଁଥିରେ ସମୟର ଝରଣା ନିରନ୍ତର ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ବହିଯାଏ। କର୍ମରେ ରହିଛି ଆନନ୍ଦ, ଶ୍ରମରେ ରହିଛି ସ୍ୱାଧୀନତା, ପରିଶ୍ରମରେ ହିଁ ମଣିଷ ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଜୀବନ୍ତ କରିଥାଏ। ତତ୍ତ୍ୱ କୁହେ... କର୍ମ ହିଁ ଯଜ୍ଞ, ଶ୍ରମ ହିଁ ଧ୍ୟାନ, ପରିଶ୍ରମ ହିଁ ମୁକ୍ତିର ପଥ। କର୍ମଯୋଗୀ ସମୟ ସହିତ  ଏକତାରେ ସ୍ଵୟଂକୁ ଦେଖେ। ତା’ର ପାଇଁ ପ୍ରତ୍ୟେକ କ୍ଷଣ ହୁଏ ଅମୃତ, ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ ଉପାସନା। ଅଳସୁଆ ମନରେ ସ୍ୱପ୍ନ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ହାତ ଆଗକୁ ବଢ଼େନି, ଚକ୍ଷୁରେ ଆଶା ଭରିଥାଏ, କିନ୍ତୁ ପାଦେ ପାଦେ ମନ୍ଥରତାର ବେଡ଼ି। ତା’ର ହାତରେ ରହିଯାଏ କେବଳ  ଦୁଃଖର ଖାଲିପଣ ଓ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପର ଲୁହ। ମିନାକ୍ଷୀ ଦ୍ବିବେଦୀ  ୭୯୭୮୦୮୨୮୩୪ ଗୁରୁ ଗ୍ରାମ...

ଚିପକୋର ପ୍ରେରଣା: ବିଶ୍ନୋଇ ନାରୀର ଅଦମ୍ୟ ସାହସ”

“ଚିପକୋର ପ୍ରେରଣା: ବିଶ୍ନୋଇ ନାରୀର ଅଦମ୍ୟ ସାହସ” ମାନବ ଇତିହାସ ଅଗଣିତ ବଳିଦାନର ସାକ୍ଷୀ। କେହି ଦେଶ ପାଇଁ, କେହି ଧର୍ମ ପାଇଁ, କେହି ସତ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ଦେଇଥାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତି ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ଆହୁତି ଦେବାର ଉଦାହରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ । ମାନବ ସଭ୍ୟତାର ଇତିହାସରେ କେତେକ ଏମିତି ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ  ନିଜ ସ୍ଵାର୍ଥକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ସାମୂହିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ପାଇଁ ଜୀବନ ଦେଇଛନ୍ତି। ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜଙ୍ଗଲ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଚିପକୋ ଆନ୍ଦୋଳନ ବିଷୟରେ ଅନେକ ଲୋକ ଜାଣନ୍ତି। କିନ୍ତୁ, ଏହାର ଶହ ଶହ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ, ରାଜସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ଏକ ଚିପକୋ ଆନ୍ଦୋଳନ ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଇତିହାସ ବହୁତ ସ୍ପର୍ଶକାତର। ଏଥିରେ ପରିବେଶ ରକ୍ଷା ପ୍ରତି ସଚେତନ ଅମୃତା ଦେବୀ ବିଶ୍ନୋଇଙ୍କ ସମେତ ୩୬୩ ଜଣ ଲୋକ ନିଜ ଜୀବନ ବଳିଦାନ ଦେଇଥିଲେ।ସରକାରଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ନୁଆଁଇ ଦେଇଥିଲେ।ବିଶ୍ନୋଇ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ ଗୁରୁ ଜମ୍ଭେଶ୍ୱର (ଜମ୍ଭୋଜୀ), ଯିଏ ୧୫ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରକୃତି ସୁରକ୍ଷାକୁ ଧର୍ମୀୟ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଭାବରେ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ୨୯ ଟି ନିୟମ (ବିଶ୍-ନୋଇ)ରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଥିଲା। ବିଶ୍ନୋଇ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରେ ପ୍ରକୃତି ହେଉଛି ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରତିରୂପ। ସେଠାରେ ପଶୁ, ପକ୍ଷୀ, ଗଛ, ମାଟି, ଜଳ ସବୁକୁ ପବିତ୍ର ମାନାଯାଏ। “ଗଛ କାଟିବା ପାପ, ପଶୁକୁ ହତ୍ୟା କରିବା ପାପ, ପ୍ରକୃତିକୁ ବିନାଶ କରିବା ମାନେ ମାନବତାକୁ...

ଟିକି ଟିକି ଫୁଲ ଆମେ✓

(ଟିକି ଟିକି ଫୁଲ ଆମେ) ଟିକି ଟିକି ଫୁଲ ଆମେ ଭାରତ ମାତାର ଖିଲି ଖିଲି ହସୁଥାଉ ନ ଥାଏ ଯେ ଡର ।। ଆମ ବାସ ଖେଳିଯାଏ ମୁଲକରୁ ମୁଲକ ଭାରତର ଅଟୁ ଆମେ ସୁକୋମଳ ପ୍ରତୀକ ।। ଟିକି ଟିକି ମନ ଆମ ଦିଅ ନାହିଁ ଦଳିରେ ସ୍ବର୍ଣ୍ଣ ଦେଶ ଗଢିଦେବୁ ତୋଳି ନିଅ ସ୍ନେହରେ।। ଟିକି ଟିକି ଶିଶୁ ଆମେ ଭାରତର ମଣି ଦୂର କରିବୁ ଅନ୍ଧାର ଆଲୋକକୁ କିଣି।। ଆମେ ଅଟୁ ଭବିଷ୍ୟତ ହୀରା ମୋତି ମାଣିକ ରଖିବୁ ଦେଶର ଟେକ ହୋଇ ଆମେ ନିର୍ଭୀକ ।। ଦେଶ ଜନନୀର ଲୁହ ପୋଛି ଦେବୁ ଆମେରେ ମାଆର ସୁରକ୍ଷା ଭାର ନେବୁ ଆମ କାନ୍ଧରେ ।। ଦରିଆ ବୁକୁରୁ ଆମେ ଖୋଜି ଦେବୁ ମୁକୁତା ସ୍ନେହ,ପ୍ରେମ, ଭକ୍ତି ଢାଳି ଦେବୁ ଶାନ୍ତି ବାର୍ତ୍ତା।। ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକ ବାଣ୍ଟି ଯିବୁ ସତ୍ୟ ପଥରେ ଚିକିମିକି ଚମକିବୁ ଭାଇଚାରା ଡୋରରେ।। ରଙ୍ଗ ରଙ୍ଗୀନ ଫୁଲ ପରି ଗୁଣ ବିକଶିବ ଦିଗନ୍ତ ବିସ୍ତାରି ଆମ ନାମ ମହକିବ।। ଆମ ହାତେ ଦିଅ ଯେତେ ନୂଆ ରଙ୍ଗ ତୁଳିକା  ଆଙ୍କି ଦେବୁ ନବ ଛବି କେତେ ଭଳି ଭଳିକା ।। ସମୃଦ୍ଧ କରିବୁ ଭାଷା ବିଶ୍ୱେ ଯିବ ଚହଟି ହେଳା ନ କର ଆମକୁ ନିଅ କୋଳେ ସାଉଁଟି।। ଭାରତ ମାତାର ଅଟୁ ଗେହ୍ଲା ପୁଅ ଝିଅ କଳା, ସଂସ୍କୃତି ଐତିହ୍ୟ ରଖିବୁ ବଜାୟ।। ଅସୁମାରୀ ସ୍ବପ୍ନ ନେଇ ଦେଶକୁ ଗଢ଼ିବୁ ସୁସ୍ଥ, ଶାନ୍ତ ପରିବେଶ ଉଦ୍ଭବ କରିବୁ।। ଗାନ୍ଧୀ,ଚାଚା, ଶାସ୍ତ୍ରୀ,ପରି ମନୋଭାବ ନେଇ ଶୃଙ୍ଖଳ ବିଶ୍ବ ଗଢିବୁ ପ୍ରୀତି ରଙ୍ଗ ଦେଇ।। ମିଳିମିଶି ପ୍ରକୃତିର ରକ୍ଷା ଯେ କର...